Nebbiolo

Nebbiolo is een blauwe druif uit Piëmont, in het noordwesten van Italië. Hij hoort bij de vroegst gedocumenteerde Europese wijndruiven: de eerste vermelding dateert van 1266, in de buurt van Turijn. De naam wordt doorgaans afgeleid van *nebbia*, mist, naar de matte waaslaag die zich bij rijpheid over de bessen legt. Het register VIVC telt 110 synoniemen, waaronder Spanna, Barolo, Nebbiolo di Barbaresco en de oude typenamen Lampia en Michet.

Wie zijn ouders zoekt, zoekt vergeefs. De genealogiestudie van Raimondi en collega's uit 2020 in *Scientific Reports*, die Nebbiolo, Barbera en andere oude Noord-Italiaanse rassen met DNA in kaart bracht, besluit dat beide ouders van Nebbiolo waarschijnlijk verloren zijn gegaan — niet verrassend bij een ras van deze ouderdom. Wél tekenden de onderzoekers zeven directe ouder-kindrelaties op, onder meer met Vespolina en Bubbierasco, en stelden ze voor om Nebbiolo rosé, Pignola en Rossola nera als volle broers en zussen te beschouwen. De clustering van die verwanten wijst op een geografische oorsprong aan de zuidkant van de centrale Alpenvoet, al benadrukken de auteurs dat die conclusie op gereconstrueerde genotypes steunt en niet op teruggevonden stokken.

Nebbiolo is een druif van weinig plaatsen. Rond 2010 stond er wereldwijd ongeveer 5.993 hectare, vrijwel allemaal in Piëmont, waar hij nog geen drie procent van de wijnproductie uitmaakt — veel minder dan Barbera. De topwijnen komen uit de DOCG's Barolo en Barbaresco bij Alba; daarnaast staat hij in de Valtellina in Lombardije, in de Valle d'Aosta, en op kleine schaal in Californië, Washington en Australië.

In het glas is hij misleidend. De kleur is licht voor een wijn met zoveel structuur, en krijgt met de jaren een oranjebruine rand. Jong is hij zeer tannisch, met de klassieke combinatie van teer en rozen; met rijping komen viooltje, kruiden, kers en truffel naar boven. Het is een wijn die tijd vraagt, soms tien jaar of meer, voor hij toegankelijk wordt.

Wijnclub Zottegem proefde 13 wijnen van Nebbiolo uit Italië, tussen 2008 en 2026. Die wijnen kwamen het vaakst uit Italië. De druif staat elders ook bekend als Picotendro.