Italië

Italië is een smalle laars van bijna duizend kilometer lang, en dat is meteen de kern van het verhaal. Tussen de Alpen in het noorden en Sicilië op de breedte van Noord-Afrika liggen zoveel hoogtes, hellingen en zeewinden dat er nauwelijks een streek te vinden is waar geen wijnstok staat. De wijnbouw gaat er ver terug: archeologisch onderzoek op Sicilië wijst op druiventeelt rond 4000 voor Christus, en vanaf ongeveer 1000 tot 800 voor Christus brachten Feniciërs en Grieken hun eigen tradities mee. Volgens de cijfers van het Italiaanse betaalorgaan AGEA, gepubliceerd in juli 2025, beslaat de Italiaanse wijngaard 728.000 hectare en leverde de oogst van 2024 bijna 44 miljoen hectoliter. Eurostat kwam bij de wijngaardtelling over 2020 op ongeveer 0,7 miljoen hectare, na Spanje en Frankrijk het derde areaal van de Unie.

Wat Italië écht onderscheidt, is het aantal druivenrassen. Er zijn honderden toegelaten rassen, en daarnaast circuleren nog eens honderden gedocumenteerde variëteiten die vaak alleen voorkomen in de streek waar ze ontstaan zijn. Voor een liefhebber betekent dat: je bent hier nooit uitgeleerd, en een onbekende naam op een etiket is eerder regel dan uitzondering.

Het benamingenstelsel dateert van 1963 en werd in 1992 en 2010 grondig bijgesteld. Van breed naar smal loopt het van vino da tavola over IGT — een geografische aanduiding met veel ruimte — naar DOC en bovenaan DOCG, waar de regels het strengst zijn. Die piramide zegt vooral iets over hoe strikt het reglement is: welke druiven, welke opbrengst, welke rijping. Hoe goed een fles smaakt, valt er niet uit af te lezen. Italië telt 528 erkende DOP- en IGP-namen, het hoogste aantal van Europa; samen waren die in 2024 goed voor zo'n 33 van de bijna 44 miljoen hectoliter, waarvan 21 miljoen DOP en bijna 12 miljoen IGP.

In het glas herken je Italië vaak aan de zuren. Sangiovese, het meest aangeplante blauwe ras van het land, is er het schoolvoorbeeld van: stevig zuur, tannine van middelmatig tot uitgesproken, jong wat aardbei en met de jaren richting zure kers, met aardse en theeblad-achtige tonen erbij. Hij draagt Chianti, Chianti Classico, Brunello di Montalcino en Vino Nobile di Montepulciano. Dat frisse, wat bittere randje maakt Italiaanse wijn zelden makkelijk in het glas alleen — maar wel opvallend goed aan tafel.

Wijnclub Zottegem proefde 74 wijnen uit Italië van 57 wijnhuizen, tussen 2007 en 2026. Die wijnen kwamen uit Italië.