Land

Portugal

Portugal is smal, maar het verschil tussen de kust en het binnenland is groot. In het noordwesten regent het veel en waait de Atlantische wind vrij binnen; een paar tientallen kilometers landinwaarts, in de Douro, schermen de bergketens Marão en Montemuro die invloed af en krijg je een continentaal klimaat met hete, droge zomers en koude winters. De Douro-wijngaarden staan er op leisteen, in terrassen tegen steile hellingen. Op zo'n kleine oppervlakte zoveel verschil vinden, is voor een wijnland een zeldzame luxe. Het Instituto da Vinha e do Vinho, de Portugese staatsinstelling voor wijnbouw, houdt de wijngaard voor 2025 op ongeveer 170.000 hectare, goed voor zo'n 600 miljoen liter wijn per jaar.

De Portugese wijngeschiedenis is voor een groot stuk exportgeschiedenis. In Zuid-Iberië werd al rond de zevende tot zesde eeuw voor Christus wijn gedronken en vanaf de vijfde tot vierde eeuw ook gemaakt; de Romeinen breidden de teelt in Lusitania flink uit. De moderne export kwam op gang na het Verdrag van Methuen met Engeland in 1703. Kort daarna kreeg de Douro bij koninklijk charter van 10 september 1756 een afgebakend productiegebied — de eerste formele wijnstreekafbakening ter wereld.

Het benamingenstelsel volgt de Europese logica: DOC bovenaan voor de afgebakende streken met de strengste regels, daaronder de ruimere Vinho Regional, en Vinho de Mesa als restcategorie. Naast de gewone wijnen staan de twee versterkte specialiteiten die het land wereldwijd bekend maakten: port uit de Douro en madeira van het gelijknamige eiland. Wines of Portugal, dat het land in het buitenland promoot, deelt de wijnbouw op in een reeks streken die van Vinho Verde in het uiterste noorden over Dão, Bairrada, Lisboa en Alentejo tot de Algarve loopt, met Madeira en de Azoren als eilandgebieden.

Waar Portugal zich echt onderscheidt, is het druivenmateriaal. Het IVV heeft meer dan 250 inheemse rassen geïdentificeerd, en het land put daar ook effectief uit in plaats van uit de bekende internationale namen: Touriga Nacional, Baga, Castelão en Trincadeira bij de blauwe, Alvarinho en Arinto bij de witte. Wie het land voor het eerst wil proeven, begint vaak bij Vinho Verde uit het uiterste noordwesten: "groene wijn" verwijst niet naar de kleur maar naar de jeugd, want hij komt drie tot zes maanden na de oogst al op de markt. De streek telt bijna 21.000 hectare. De witte versies zitten meestal tussen 8,5 en 11 procent alcohol, met een licht prikje, en een Alvarinho loopt op tot 11,5 à 14 procent.

Wijnclub Zottegem proefde 15 wijnen uit Portugal van tien wijnhuizen, tussen 2009 en 2026. Die wijnen kwamen uit Portugal.

Streken in Portugal

Wijnen die wij proefden