20 oktober 2023

Corsica in het wit: vermentinu en vergeten druiven

Zes witte wijnen van het île de beauté — vermentinu uit Patrimonio, plus de heropgestane bianco gentile en genovese.

Een Frans eiland met een Italiaans hart, waar jonge wijnmakers druivenrassen terughalen die bijna uitgestorven waren. Op 19 oktober 2023 proefde Wijnclub Zottegem zes witte Corsicanen: vermentinu uit Patrimonio, een blanc de noirs van grenache, en wijnen van bianco gentile en genovese — twee rassen die tot voor kort nergens meer stonden. Dit is het volledige infoblad van die avond. Alle wijnen die we ooit proefden staan in onze wijncatalogus.

De geproefde wijnen

Wijnhuis Wijn Jaar Druiven Appellatie
Domaine Muriel Giudicelli Patrimonio Blanc 2022 Vermentinu AOC Patrimonio
Domaine Muriel Giudicelli Blanc de Noirs 2022 Grenache Noir, Vermentinu Vin de France
Domaine Vecchio Uva Antica Bianco Gentile 2022 Bianco Gentile IGP Île de Beauté
Clos Fornelli Chiosu Fornelli Genovese 2021 Genovese Vin de France
Domaine Mondange Primizia Blanc 2022 Vermentinu, Bianco Gentile, Muscat IGP Île de Beauté
Domaine Mondange Sélection Parcellaire Spargolato 2020 Vermentinu, Genovese IGP Île de Beauté

De wijnhuizen van deze proefavond — klik een huis voor zijn wijnen.

Woord vooraf

Vandaag de dag worden er op Corsica tal van topwijnen gemaakt – en dat is met name te danken aan de input van een relatief jonge generatie van talentvolle wijnmakers. Wat dat betreft is Corsica te vergelijken met bijvoorbeeld de Languedoc-Roussillon en bijvoorbeeld de wijnbouw rond de Etna op Sicilië.

Als je denkt aan de klassieke Franse wijnen en wijngebieden, wordt het eiland Corsica vaak over het hoofd gezien. Gezien de kwaliteit en diversiteit van de wijnen die er heden ten dage vandaan komen, is dat niet terecht – maar in historisch opzicht niet geheel onlogisch. Want ondanks dat de wijnbouw op Corsica net zo oud is als in andere delen van Frankrijk (sinds de oude Grieken en de vroeg-Romeinse tijd), is er niet echt sprake van een oude traditie van het maken van echte kwaliteitswijnen, die zich op een bijzondere manier onderscheiden: door druivenrassen, terroir en bijzonder karakter – zoals dat bijvoorbeeld wel in Bordeaux, Bourgogne of de Rhône het geval is.

Er is in België niet veel wijn uit Corsica te krijgen en dat is zonde, want dit prachtige eiland brengt enkele van de beste wijnen van Frankrijk voort. Mede door de geïsoleerde ligging kent Corsica een geheel eigen traditie in de wijn, waar Italiaanse en Provençaalse invloeden zeker merkbaar zijn.

We richten ons vandaag op de witte wijnen uit dit zonnige eiland. Vermentino is de plaatselijke specialiteit en de centrale druif in de proeverij vanavond. Die is ook populair op het verderop gelegen Italiaanse eiland Sardinië, en wordt in de Provence de 'rolle' genoemd. Daarnaast bekijken we ook een paar andere lokale variëteiten. Kortom, opnieuw een ontdekking van veelal onbekendere wijnsoorten voor de meesten onder ons.

Voor de liefhebbers serveren we hierbij scampi met een looksausje en een currysaus. Op die manier kan je niet één maar wel 3 interessante wijn-spijscombinaties maken.

Terroir en klimaat

Het mediterrane, droge, zeer zonnige klimaat op Corsica (met zo'n 2800 zonuren per jaar het meeste zon van Frankrijk) leent zich uitstekend voor wijnbouw. Je kan wijngaarden vinden verspreid over het eiland – met name niet al te ver van de kust. Corsica is zeer bergachtig, met meer dan 20 bergpieken boven de 2000 meter. De hoogste berg, de Monte Cinto, meet meer dan 2700 m. Deze hoge toppen maken deel uit van dezelfde 'jonge' geologische bergketens die ook de Alpen hebben gevormd. Daarnaast zijn er de oudere geologische lagen. Deze mix van jonge en oude lagen brengt vier verschillende bodemsoorten voort: graniet, schist, klei/kalk en alluviale afzettingen met leisteen.

Zoals ook op andere plekken in Frankrijk gebruikelijk is, liggen de wijngaarden vooral op hellingen tot zo'n 450 m boven zeeniveau. Door het sterk geaccentueerde landschap zijn de meeste wijngaarden relatief klein. Uitzondering is de relatief vruchtbare vlakte van Aleria in het oosten, met veelal alluviale leisteen als ondergrond, waar het makkelijker is om grootschalig wijnstokken aan te planten – iets wat met name in vroeger tijden het geval was.

Er zijn twee plekken waar je ook kalk- en kleigronden vindt: in het noorden bij Patrimonio, en in het uiterste zuiden bij Bonifacio. Schist is er vooral in het uiterste noorden, op de Cap Corse, en in het centrale dal tussen Ponte Leccia en Corte.

Een andere belangrijke factor is de vrijwel altijd aanwezige wind. De Corsicanen maken onderscheid in diverse soorten, afhankelijk van onder meer seizoen en richting: zo zijn daar de mistral uit de Provence, de libeccio uit Gibraltar en de tramontane uit het noordwesten. Samen met het vrij droge groeiseizoen (de regen valt voornamelijk in de winter), zorgt de wind er mede voor dat het relatief makkelijk is om biologisch of biologisch-dynamisch te werken: er is van nature een lage schimmeldruk. Geen wonder dat het overgrote deel van de betere wijnboeren op het eiland deze werkwijze succesvol in praktijk brengt.

Geschiedenis

De eerste wijnbouw werd geïntroduceerd door de oude Grieken, zo'n 600 jaar voor Christus. Onder de Romeinen werd de wijnbouw grootschaliger en professioneler.

In de late middeleeuwen, toen Corsica onder Italiaans gezag stond (eerst Pisa, daarna Genua), groeide de wijnbouw flink. Later, nadat Corsica onder Frans gezag kwam (1769), groeide het zelfs uit tot de belangrijkste bedrijfstak van het eiland, met zo'n 20.000 ha in bedrijf rond 1850 en 75% van de bevolking werkzaam in en om de wijnbouw.

Door de phylloxera en de wereldoorlogen stortte de wijnproductie volledig in – pas in de jaren zestig, toen na de onafhankelijkheid van Algerije het Zuid-Franse grondgebied werd overspoeld door bulkwijnmakers uit Algerije (de pieds-noirs), groeide het wijnoppervlak in Corsica in korte tijd uit tot meer dan 30.000 ha. Hiervan werd voornamelijk grootschalige bulkwijn gemaakt, tot meer dan twee miljoen hectoliter per jaar (nu: 370.000 hl per jaar). Die enorme hoeveelheden bulkwijn bleken niet rendabel, en net als in andere delen van Europa werd er een subsidieregeling in het leven geroepen voor het rooien van wijngaarden en verdween er een groot deel van de grootschalige wijnbouw.

Op de vlakte bij Aleria zijn daarvan de resten nog duidelijk zichtbaar: er staan grote installaties leeg, want inmiddels is er nog zo'n 7.000 ha aan wijngaarden in bedrijf en is er een duidelijke keus gemaakt voor kwaliteit in plaats van kwantiteit. De eerste tekenen daarvan zijn de eerste AOC's (nu AOP's) van Corsica: Patrimonio in 1968, Ajaccio in 1971 en in 1976 volgen AOC Corse, Corse Calvi, Corse Coteaux du Cap Corse, Corse Figari, Corse Porto-Vecchio en Corse Sartène.

Facts & figures

Corsica is dun bevolkt, er wonen ongeveer 300.000 mensen. Wel komen er jaarlijks miljoenen toeristen – een zeer belangrijke afzetmarkt voor Corsicaanse wijn. Niet zo verwonderlijk dus dat het aandeel export naar het buitenland niet al te groot is: minder dan 20% van de totale productie, en voor de betere (AOP-)wijnen maar zo'n 10%. Wel gaat er een aardig deel naar het Franse vasteland (de meeste Corsicanen zien dat eigenlijk ook als export) – 50% van de productie van IGP-wijnen, 30% van de AOP-wijnen.

Van de totale export gaat een belangrijk deel naar de VS. De invloedrijke importeur Kermit Lynch is fan en heeft Corsicaanse wijn aldaar breed op de kaart gezet. In bepaalde kringen genieten de beste producenten – net als in Frankrijk – een ware cultstatus en zijn de wijnen schaars.

Er zijn momenteel een kleine 400 wijnbedrijven op Corsica, waaronder zo'n 110 zelfstandige. Daarnaast zijn er vier grotere coöperaties – zo'n 250 wijnboeren brengen hun druiven naar coöperaties of negociants. De totale productie van wijn ligt nu op 370.000 hl per jaar. Opvallend is dat rosé heel populair is – ongetwijfeld is dat de invloed van de Provence, en de manier waarop daar rosé aan met name de toeristen wordt verkocht: meer dan de helft van alle geproduceerde wijn is rosé. In het goedkopere segment (IGP) loopt dat zelfs op tot boven de 70%.

Druiven

Met zo'n groot aandeel aan rosé is het niet verrassend dat rode druiven de grootste aanplant vormen. De belangrijkste rassen zijn niellucciu en sciaccarellu. Andere rode druiven zijn syrah, grenache (hier ook wel elegante of alicante genoemd – op de Cap Corse maakt Pieretti een boeiende 100% alicante) en cinsault. Ook deze druiven worden meestal geblend, vaak in rosé. Er staan ook kleine hoeveelheden merlot, cabernet en pinot noir aangeplant.

De voornaamste witte druivenrassen zijn vermentinu en muscat. Daarnaast is er wat chardonnay en ugni blanc, met name op de vlakte van Aleria. Zeer interessant is de hernieuwde interesse in 'nieuwe oude' rassen: onbekende, soms vrijwel uitgestorven druivenrassen die (soms deels) hun oorsprong hebben op Corsica. Het aangeplante aandeel is nog klein maar neemt rap toe. Een aantal van de beste producenten (Comte Abbatucci, Clos Canarelli, Arena, Clos Venturi) is daar al jaren mee bezig, maar het gros van de betere wijnproducenten is momenteel actief met het aanplanten van een aantal van deze rassen, voor zover ze dat nog niet hebben gedaan. Een belofte voor de toekomst! Wellicht wordt dat ook binnenkort erkend in de AOP, want tot nu toe worden deze wijnen als Vin de France gebotteld omdat deze druiven nu nog niet onder AOP-regels vallen.

Vermentinu. Bij wit is vermentinu de meest voorkomende druif (17% van de totale aanplant). Witte wijn van 100% vermentinu (soms ook malvasia of malvoisie genoemd), die over het hele eiland wordt gemaakt, is vaak wat frisser en lichter dan wijnen van deze druif die op het vasteland gemaakt worden (Italië, Provence – als rolle). In de meeste gevallen wordt de wijn op rvs opgevoed en wordt de malolactische gisting geblokkeerd om een goede frisheid te behouden, met als resultaat een prettig fruitige wijn met een mooi bittertje. In handen van een goede producent kan de druif complexe, rijke wijn voortbrengen die kan behoren tot de beste witte wijnen van Frankrijk. Vermentinu is een rijkere, kruidige witte wijn die vaak doet denken aan sauvignon blanc met een sappigere, meer rokerige aanwezigheid.

Muscat. Net als het Franse vasteland kent Corsica een traditie van versterkte zoete wijn van de muscat-druif. Er is zelfs een eigen appellatie in het noorden van het eiland: Muscat du Cap Corse. De productie is beperkt en neemt ook af, door de dalende populariteit van zoete wijnen. Je ziet nu af en toe mousserende wijnen van muscat opduiken als alternatief.

Bianco gentile. Boeiende, aromatische witte druif van Corsicaanse oorsprong. Leek uitgestorven tot een wild perceeltje in het binnenland werd ontdekt. Arena was de eerste (1997) die deze druif weer aanplantte. Wordt inmiddels volop aangeplant, een aantal topwijnen wordt er al van gemaakt. Biancu gentile produceert kleine, intens gekleurde druiven die wijn opleveren met een diepe botergele tint. Citroen, was en kamille zijn vaak beschreven aroma's, en rijpe peer wordt vaak geïdentificeerd in de mond. De wijnen zijn over het algemeen vrij rijk.

Genovese. Wijnen gemaakt van genovese-druiven zijn lichtgeel met groene accenten. De neus is zeer aangenaam zonder uitbundig te zijn, floraal met wit fruit en citrusvruchten. In de mond kunnen ze gespannen en stevig zijn. Ze zijn evenwichtig, vol en geconcentreerd, met een goede lengte. Genovese heeft ook een hoog alcoholpotentieel.

Er zijn nog veel meer variëteiten, vele bijna verloren of vergeten. Sommige zijn nu al verwerkt in de wijnen, andere vinden we enkel nog in testwijngaarden. Meestal komen deze niet op het etiket te staan zoals we ook vanavond zullen merken. Codivarta en biancone zijn maar een paar voorbeelden voor de witte wijnen. Corsica erkent het belang van het behoud van deze en andere variëteiten. Twee kwekerijen, één gerund door de wijnboeren en de andere privé-eigendom van Antoine Abbatucci van Domaine Comte Abbatucci, kweken ze als experiment.

Beperkt houtgebruik

Het aandeel van het gebruik van houten vaten is, na een korte periode van mode en experimenteren, relatief klein. Sommige producenten, zoals Arena, gebruiken helemaal geen hout. De witte en roséwijnen worden opgevoed op rvs, zoals vrijwel overal op het eiland. De rode wijnen voedt Arena op in cementen tanks – ze rijpen daar twee jaar.

Veel producenten die wel hout gebruiken doen dat vaak zeer voorzichtig: groot hout is populair. Je ziet allerlei maten, foeders in diverse groottes en demi-muids (500/600-litervaten) zie je veel. Klassieke barriques (225 l) zie je relatief weinig, nieuw hout is zeldzaam. Wel zie je steeds meer bedrijven experimenteren met amforen en 'betonnen eieren'.

Opvallend is dat vrijwel alle topbedrijven biologisch en/of biodynamisch werken – iets wat relatief makkelijk gaat door het droge en zonnige klimaat, met veel wind. Een van de wijnboeren uit Patrimonio, Nicolas Mariotti Bindi, vertelde dat hij in de beste jaren in bepaalde wijngaarden vrijwel zonder enige behandeling met middelen (tegen schimmelziekten enzovoort) kan werken – dus alleen ploegen, snoeien en binden.

De appellaties

De classificatie van wijnen in Frankrijk is gebaseerd op drie hoofdcategorieën.

Appellation d'Origine Protégée (AOP). 'Beschermde oorsprongsbenaming', opgericht in 1935, is een teken om kwaliteit en herkomst te identificeren. De Corsicaanse wijngaard heeft er 9:

  • 1 regionale appellation: Vins de Corse
  • 2 cru-appellations, "Cru de Corse": Patrimonio en Ajaccio
  • 5 village-appellations: Corse Porto-Vecchio, Corse Figari, Corse Sartène, Corse Calvi en Corse Côteaux du Cap Corse
  • 1 Vin Doux Naturel (zoete) appellatie: Muscat du Cap Corse

Indication Géographique Protégée (IGP). 'Beschermde geografische aanduiding'. De IGP-aanduiding is een teken van kwaliteit onder het Europese label dat alle delen van het eiland bestrijkt. Deze wijnen worden geproduceerd als enkele druivensoort, als bi-variëteit of zelfs als blend. Opgemerkt moet worden dat sommige producenten deze benaming kiezen om meer "persoonlijke cuvées" te produceren met inheemse druivensoorten die nog niet voorkomen in de specificaties van de AOP's, en dit zijn vaak zogenaamde "topcuvées".

Vins Sans Indication Géographique (VSIG). VSIG's vertegenwoordigen alle wijnen die niet als AOP of IGP zijn geclassificeerd. Maar pas op, want een VSIG-geclassificeerde wijn is niet minder kwalitatief dan een wijn in AOP of IGP. Deze benadering is vaak een vooroordeel van de wijnmaker die zich niet wil beperken tot de beperkingen van deze of gene specificatie.

AOP Coteaux du Cap Corse (noord)

De Cap Corse, het lange en smalle schiereiland in het uiterste noorden, strekt zich uit over veertig kilometer. Het ruige gebied wordt gekenmerkt door een mediterraan klimaat met milde winters en zeer warme zomers. De bodem bevat vooral schist. De witte wijnen van vermentinu zijn verfijnd, floraal en mineraal.

Oppervlak: 31 ha · Productie: 910 hl · Aantal zelfstandige producenten: 5

AOP Patrimonio (noord)

In het noorden, aan de voet van Cap Corse, aan de Golf van Saint-Florent ligt misschien wel het meest indrukwekkende wijngebied van Corsica: Patrimonio. De wijngaarden liggen uitgestrekt over vlaktes, heuvels en valleien, enigszins beschut tegen de wind met een eigen microklimaat. Bijzonder is de zeer kwalitatieve ondergrond, die deels kalk en klei bevat, naast graniet en leisteen. Hier huist een relatief groter aantal producenten, waaronder enkele van de allerbeste van het eiland en er is een trend om volledig over te schakelen op biologische wijnbouw. De witte wijnen van vermentinu zijn hier vaak rijk en vol.

Oppervlak: 383 ha · Productie: 13.933 hl · Aantal zelfstandige producenten: 37

AOP Corse Calvi (noordwest)

De wijngaarden van Calvi zijn een van de oudste terroirs. Ze liggen dicht bij zee, geïsoleerd op hellingen en plateaus, direct omringd door zeer hoge bergtoppen (bijna 2000 m). Hierdoor kent de bodemsamenstelling veel diversiteit. Van de hoge bergen komt erosiemateriaal (schist) maar er zijn ook wat alluviale afzettingen, naast graniet. Sommige bodems hebben een toplaagje klei. Het klimaat is er relatief gematigd, wel is het er zeer droog en staat er bijna altijd wind. Wit van vermentinu is hier bijna overal biologisch geteeld, zeer aromatisch met citrustonen.

Oppervlak: 262 ha · Productie: 8.826 hl · Aantal zelfstandige producenten: 11

AOP Corse (oost)

Onder deze naam valt de grootste oppervlakte aan wijngaarden, die liggen op de vlakte van Aleria, langs de oostkust tussen Bastia en Solenzara. Onder de IGP Île de Beauté wordt vooral hier ook het gros van de goedkopere wijnen gemaakt – ook omdat andere, meer geaccentueerde delen van Corsica zich moeilijker grootschaliger laten bewerken. Hier vind je de 4 grotere coöperaties van het eiland, maar ook een paar zeer goede kleinere producenten – niet geheel toevallig meestal in de randgebieden waar het minder vlak is. De witte wijnen uit deze AOP zijn levendig en floraal.

Oppervlak: 1.387 ha · Productie: 65.533 hl · Producenten: 21 zelfstandig en 4 coöperaties

AOP Ajaccio (west)

De meeste wijngaarden van Ajaccio liggen relatief gezien iets meer landinwaarts, in lange valleien met verweerde granieten bodems. Hier vind je de oudste steenlagen van Corsica. De witte vermentinu's in deze cru-AOP hebben hier vaak een florale, finesserijke stijl.

Oppervlak: 236 ha · Productie: 7.729 hl · Aantal zelfstandige producenten: 17

AOP Corse-Sartène (zuidwest)

Deze appellatie laat zich delen in twee stukken: de regio rond Tizzano en de vallei bij Ortolo. Het klimaat is typisch mediterraan en de bodems zijn net als in Ajaccio voornamelijk graniet. De witte wijnen van vermentinu hebben een groene toets en zijn vaak licht en elegant.

Oppervlak: 233 ha · Productie: 9.512 hl · Aantal zelfstandige producenten: 8

AOP Corse Porto-Vecchio (zuidoost)

Rond Porto-Vecchio in het zuidoosten van het eiland wordt op kleinere schaal wijn gemaakt. Het is een robuuste streek met een rotsachtige kust en een bosrijk gebied met veel kurkeiken. De wijngaarden liggen dicht bij de kust. De witte wijnen van vermentinu zijn meest droog, fruitig en iets ziltig.

Oppervlak: 86 ha · Productie: 2.764 hl · Aantal zelfstandige producenten: 4

AOP Corse Figari (zuid)

Het zuidelijkste deel van Corsica heeft de oudste wijngaarden van Corsica en meteen ook de meest zuidelijke en zonnigste wijndomeinen in Frankrijk. Het wordt begrensd door talrijke kleine baaien aan de kustlijn in het zuiden, terwijl de grens in het noorden heuvelachtig is. De meeste wijngaarden liggen in een glooiende vallei waar de temperaturen mild zijn en de neerslag onregelmatig. De bodems zijn granietrijk en mineraal (silicium), bij Bonifacio zijn er ook kalkbodems. De harde, winderige klimatologische omstandigheden maken wijnbouw hier moeilijk maar de talrijke jonge wijnbouwers gaan deze uitdaging met succes aan. De wijnen zijn uitgebalanceerd, heel floraal, exotisch en hebben finesse. Er is vermentinu maar ook wat nieuwe oude rassen zoals bianco gentile.

Oppervlak: 136 ha · Productie: 5.638 hl · Aantal zelfstandige producenten: 9

Bespreking van de geproefde wijnen

Domaine Muriel Giudicelli Patrimonio Blanc 2022

Muriel Giudicelli studeerde veeteelt, communicatie en sociologie. Zonder formele opleiding in oenologie besloot Muriel zich te vestigen in het prestigieuze gebied Patrimonio, de meest homogene appellation van het eiland in termen van kwaliteit. Ze kreeg haar opleiding van Antoine Arena, een van de grootste wijnbouwers van Corsica, die haar eerste 5 hectare beplantte met muscat en grenache. Een aantal wijnreizen naar de Elzas en Italië hielpen haar om haar project te verfijnen.

Haar eerste wijnen waren echter niet wat ze zocht. Teleurgesteld besloot Muriel in 2005 om alles te veranderen, om biodynamisch te gaan werken, minder interventionistisch te zijn en zelf te werken in de kelder. Inheemse gisten, lange persingen en Stockinger (Oostenrijkse) eiken vaten werden haar bondgenoten om haar terroir ten volle tot uiting te laten komen.

Vandaag beslaat het domein in totaal 10 hectare en de niellucciu en vermentinu die in 1998 werden aangeplant, hebben onlangs gezelschap gekregen van sciaccarellu en genovese. De met gras begroeide wijngaarden, gelegen in de gemeente Poggio d'Oletta, groeien op schist-, graniet- en kalkbodems.

Zowel in de wijngaard als in de kelder wordt er drastisch gesorteerd. De wijnen zijn daardoor opmerkelijk evenwichtig en expressief. Er worden geen chemicaliën gebruikt op de wijnstokken. Ze worden geteeld volgens de maankalender voor snoeien, ploegen en oogsten, en beschermd met afkooksels van heermoes en brandnetel. De druiven worden op natuurlijke wijze met de hand geoogst en gevinifieerd met behulp van de inheemse gisten die aanwezig zijn op de druivenbessen, zonder toegevoegde oenologische producten behalve een minimale hoeveelheid sulfiet.

Deze 100% vermentinu combineert mooie tonen van bloemen, citrusvruchten en een sterke mineraliteit. Hij is delicaat, met finesse, spanning en lange afdronk. Deze fles is nu al duivels verleidelijk en zal na een paar jaar nog aan complexiteit winnen, met tonen van honing en toast.

Appellatie AOC Patrimonio
Terroir klei, kalk, schist
Assemblage 100% Vermentinu
Vinificatie vergisting op Stockinger foeders, 11 maanden rijping op rvs
Alcohol 13,5%

Domaine Muriel Giudicelli Blanc de Noirs 2022

Deze tweede wijn van de grande dame van Patrimonio is een zeldzaamheid. 80% grenache en 20% vermentino met directe persing. Veel finesse, waar maar zeer weinig flessen van beschikbaar zijn.

De blend van blauwe en witte druiven levert een frisse, fruitige witte wijn op, een unieke en verrassende smaakervaring. Ja, je leest het goed, deze witte wijn is gemaakt van blauwe druiven, en dat maakt hem zo origineel en charmant.

De op twee na meest aangeplante druif van Frankrijk is van Spaanse oorsprong, waar hij gekend is onder de naam garnacha d'Aragonés of d'Iladoner. In Sardinië en Italië vinden we de grenache noir terug onder de naam cannonau. Een delicate variëteit, met variabel rendement, wordt vaak gemengd met syrah en mourvèdre (de beroemde GSM); hij geeft het beste resultaat op droge en steenachtige hellingen zoals die van Châteauneuf-du-Pape, Gigondas of Tavel.

Een enkele delicate persing levert een helder sap op dat vervolgens gevinifieerd wordt als witte wijn. Het delicate bouquet in de neus wordt gekenmerkt door aroma's van wit fruit, citrus, witte bloemen en subtiele jodiumtoetsen. De aanzet in de mond is fris en vol, met een lichte houttoets. Een gestructureerde, complexe witte wijn die het weelderige biodynamische werk van dit domein benadrukt.

Appellatie Vin de France
Terroir klei en kalksteen
Assemblage 80% Grenache Noir en 20% Vermentinu
Vinificatie directe persing. Rijping gedurende negen maanden in eik van 450 liter. Enkel gebruik van inheemse gisten. Geen filtratie
Alcohol 13,5%

Domaine Vecchio Uva Antica Bianco Gentile 2022

Domaine Vecchio is het resultaat van een ontmoeting tussen Florence Giudicelli, een inwoner van het dorpje Chiatra di Verde, en Jérôme Girard, een ervaren oenoloog uit de Languedoc. Florence was haar laatste jaar stage aan het afronden, terwijl Jérôme naar het eiland was gekomen om een seizoen wijn te maken. Samen vestigden ze Domaine Vecchio op de hellingen van Monte Sant'Appiano, waar een gunstig microklimaat en koele nachten heersen.

Het project begon in 2000 met 12 hectare gehuurd land, waar lokale variëteiten zoals niellucciu en vermentinu werden gemengd met 'internationale' syrah en chardonnay. In 2003 vierden Florence en Jérôme de geboorte van hun dochter Mélusine en creëerden ze hun gelijknamige rode cuvée. Een 100% niellucciu, robuust en krachtig, met bedwelmende geuren van de maquis. In 2014 verwierven ze 40 hectare ongerepte grond, waarvan ze 7 hectare wijdden aan het planten van inheemse druivensoorten zoals bianco gentile, minustellu en sciaccarellu.

Op dit terroir van alluvium en klei is de opbrengst laag en worden de druiven met de hand geoogst. De wijnstokken profiteren van het microklimaat: een dubbele invloed van de zee en de bergen met unieke frisheid en ochtendnevel waardoor de druiven fruitigheid en een mooie aciditeit krijgen. Ze zouden in de nabije toekomst ook biologisch gecertificeerd moeten kunnen worden.

In het glas vinden we een lichtgele wijn met gouden toetsen. Geuren van kreupelhout, witte truffel, gekonfijte citroen, vanille, tropisch fruit en geroosterde toast. De wijn is complex, fruitig en vol van smaak in de mond. Een volle, gestructureerde wijn met lange afdronk.

Appellatie IGP Île de Beauté
Terroir licht oranje klei en grind
Assemblage 100% Bianco Gentile
Vinificatie handmatige oogst. Gevinifieerd en 9 maanden gerijpt in vaten
Alcohol 14,5%

Clos Fornelli Chiosu Fornelli Genovese 2021

De 16 hectare grote wijngaard in het hart van een 45 hectare groot familiedomein ligt aan de oostelijke uitlopers van het Castagniccia-massief in de vallei van de Bravone, de lokale rivier. Josée Vanucchi, afkomstig uit de regio, werkte samen met haar man Fabrice jarenlang voor IBM in Parijs. In 2005 namen ze het domein over van Josées vader en in 2006 produceerden ze hun eerste wijnoogst. Ze erfden het wijnhuis van de familie en herstructureerden het volledig met behoud van een mooie wijnmakerij.

De wijngaard is beplant met inheemse variëteiten (vermentinu, bianco gentile, genovese, sciaccarellu en niellucciu), waarvan de oudste percelen meer dan 40 jaar geleden zijn aangeplant. De bodem bestaat uit klei gemengd met grind van de Bravone en schist van de erosie van het Castagniccia-massief.

Het microklimaat dat wordt gecreëerd door de invloeden van de zee en de bergen is ideaal voor het rijpen van de druiven in deze regio met zijn mediterrane klimaat, dat wordt gekenmerkt door hete, droge zomers en zachte winters. Alle wijnen, gevinifieerd met inheemse gisten, zijn prachtig fruitig en worden elk jaar preciezer.

In de neus is deze bleekgouden wijn zeer complex, met tonen van exotisch fruit, grapefruit, peer en zelfs lichte tabak. Deze wijn is fijn, fris en zeer aantrekkelijk in de mond maar duidelijk voller dan vermentinu, met zelfs boterige toetsen. De afdronk is lang en harmonieus.

Appellatie Vin de France
Terroir klei gemengd met grind van de Bravone en schist van de erosie van het Castagniccia-massief. Geen irrigatie en geen onkruidbestrijders gebruikt
Assemblage 100% Genovese
Alcohol 13%

Domaine Mondange Primizia Blanc 2022

Laura en haar broer Andria zijn gevestigd in de gemeente Ghisonaccia en namen in 2017 de wijngaarden over van hun vader Jean. Oorspronkelijk kweekte Jean wijnstokken waarvan de druiven bestemd waren voor de nabijgelegen coöperatie. In 2014 was ieder van hen een andere weg ingeslagen dan die van de wijngaard. Toch hadden ze allebei al lang het idee om op een dag de leiding te nemen over de familiewijngaard. Naast hun baan volgden ze een opleiding in wijnbouw en oenologie en uiteindelijk namen ze de wijngaard over in 2017.

In 2019 stelde de bouw van de nieuwe kelder hen in staat om efficiënter te werken, met transport door de zwaartekracht en een reeks recipiënten: hout, beton, roestvrij staal, vaten, aardewerken potten, enzovoort.

De wijngaarden liggen aan de oostkust bij Saint-Antoine in de gemeente Ghisonaccia (centraal oostelijk Corsica), aan de voet van een berg en op 10 km van de zee. Ze werken met een aantal inheemse Corsicaanse druivensoorten en andere: sciaccarellu, niellucciu, vermentinu, minustellu, grenache, syrah, cinsault, genovese, biancu gentile enzovoort. Alle druiven worden met de hand geoogst in kratten en vervolgens opgeslagen in een koelruimte voordat ze de kelder ingaan, om het gebruik van sulfieten te verminderen.

Vandaag de dag worden er drie soorten wijnen geproduceerd:

  • Cuvée Primizia in wit, rood en rosé: fruitig, makkelijk drinkbaar en aromatisch
  • Cuvée Laudria in wit, rood en rosé
  • Cuvée Spargolato in wit en rood: een perceelsselectie van klei-ondergronden. Dit zijn bewaarwijnen, gevinifieerd in houten vaten en kruiken

De Cuvée Primizia Blanc is lichtgeel met groene accenten. In de neus herkennen we ananas, verse druiven, peer, perzik, sinaasappel en jasmijn. Geparfumeerd, met een zachte fruitige toets dus. Rond, fris en soepel in de mond met aroma's van sinaasappel, mandarijn, citroenschil, venkel en witte peper. Een lange aromatische afdronk van wit fruit en steenvruchten met de witte peper die kracht toevoegt.

Appellatie IGP Île de Beauté
Terroir kleiterrassen van bruine aarde en ronde kiezels tussen 100 en 150 m hoogte
Assemblage 80% Vermentinu, 15% Bianco Gentile, 5% Muscat
Vinificatie alcoholische gisting bij 16 tot 18 °C. Rijping in rvs-vaten
Alcohol 12,5%

Domaine Mondange Sélection Parcellaire Spargolato 2020

De cuvée van het perceel Spargolato Blanc is een echte favoriet uit de regio dankzij zijn terroir van kleigrond met bruine aarde en ronde kiezels. Het onthutsende profiel schudt onze zintuigen vanaf de eerste seconden van het proeven wakker.

Een frisse bries, een indruk van stenige grond, vers gemaaid gras en een paar lentebloemen (acacia, lelie) straalt af van de eerste neus. We merken een overvloed aan subtiele aroma's van basilicum, witte peper en elegante geuren van zoete specerijen (kardemom, saffraan) die de rasuitdrukking van vermentinu (wit fruit, citrusvruchten en verse amandelen) aanvullen. De neus is verfrissend, diep en aromatisch complex, en wint aan intensiteit met de overvloed aan harmonieuze specerijen.

De zachte, frisse en complexe smaak wordt ondersteund door het terroir, dat rijkdom toevoegt terwijl de frisheid en intense, complexe aroma's behouden blijven. De zinnige afdronk, met een achtergrond van witte peper en een fijn vleugje zout, is lang en intens, vergezeld van fijne bitters.

Dit is een wijn voor fijnproevers, waarvan het slanke profiel en de uitzonderlijke aromatische dimensie zijn versterkt door rijping op eikenhout.

Appellatie IGP Île de Beauté
Terroir kleiterrassen van bruine aarde en ronde kiezels tussen 100 en 150 m hoogte
Assemblage Vermentinu en Genovese
Vinificatie alcoholische gisting bij 16 tot 18 °C. Rijping in een mix van rvs en eikenhouten vaten
Alcohol 13,5%